EBRD'den Türkiye'ye 1,2 Milyar Euro: BIST 100 14.321'de

Diğer yandan gram altın 6.182-6.206 TL bandında hafif düşüşle işlem görürken, Brent petrol 75,78-76,24 dolar arasında dalgalandı. Petroldeki sınırlı düşüş, önceki günlerde ABD-İran gerilimi ve OFAC'ın İran petrol lisansının sona ermesiyle yukarı yönlü baskı yaratan fiyatların bir miktar gevşemesini işaret etti. Milliyet'in aktardığına göre petroldeki düşüşte kâr satışlarının etkili olduğu belirtildi.

Faiz göstergesi ise 40,72-40,89 bandında işlem gördü. TCMB'nin 23 Temmuz'da yapılacak PPK toplantısında politika faizini yüzde 37'de sabit tutması beklenirken, piyasalar bu beklentiye göre konumlanmış durumda. Goldman Sachs ve Commerzbank gibi uluslararası kuruluşların faiz indirimini 2026'nın son çeyreğine ertelediği öngörüleri piyasadaki temkinli pozisyonu güçlendiriyor.

EBRD'nin Türkiye yatırımı ne kadar?

Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD) Başkan Yardımcısı Matteo Patrone, Anadolu Ajansı muhabirine yaptığı açıklamada, 2026'nın ilk altı ayında Türkiye'ye 1,2 milyar euro yatırım yapıldığını bildirdi. Patrone, yılın geri kalanı için de proje havuzunun oldukça güçlü olduğunu ve geçen yılki yatırım seviyelerine yakın bir noktada olacaklarını söyledi. EBRD, 2025'te Türkiye'ye 54 operasyonda 2,7 milyar euro yatırım yaparak rekor kırmıştı.

Patrone, Orta Doğu'daki çatışmalar ve küresel zorluklara rağmen Türkiye'nin daha dirençli bir konumda olduğunu vurguladı. Habertürk'ün aktardığına göre Patrone şunları söyledi:

Türkiye, bir süre öncesine göre çok daha dirençli ve sağlam bir konumda. Bu, tam olarak enflasyon yönetimi konusunda uygulamaya konulan ekonomi politikaları sayesinde oldu. Dezenflasyonist trendin temelleri çok güçlü.

EBRD'nin Türkiye'deki öncelikleri arasında sermaye piyasaları gibi alternatif finansman kaynaklarıyla finanse edilemeyen yatırım projelerine uzun vadeli finansman sağlamak yer alıyor. Patrone, krizle bağlantılı kırılganlıklara maruz kalan şirketlere likidite hatları sağlamaya odaklandıklarını belirtti. Banka ayrıca Türkiye Sanayi Karbonsuzlaşma Yatırım Platformu kapsamında emisyon yoğun sektörlere yönelik toplam 5 milyar euroluk yatırımın harekete geçirilmesini hedefliyor.

Bu platformun bu yıl Türkiye'de düzenlenecek COP31 zirvesinde önemli bir rol oynayacağı ifade edildi. Patrone, COP31'in bu girişimi daha da ileriye taşımak için önemli bir fırsat olduğunu dile getirdi. EBRD ayrıca Tersan Grubu ile ülkenin lojistik potansiyelini sürdürülebilir şekilde artırmayı amaçlayan bir işlem imzaladı.

MKK verileri ne gösteriyor?

Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK), 2026 yılının ikinci çeyreğine ilişkin Sermaye Piyasaları Panoraması'nı yayımladı. Buna göre, 31 Mart'ta 31,67 trilyon lira olan toplam menkul kıymet değeri, 30 Haziran itibarıyla 36,04 trilyon liraya yükseldi. Bu, üç ayda yaklaşık 4,37 trilyon liralık bir artışı temsil ediyor ve sermaye piyasalarındaki büyümenin ivmesini gösteriyor.

Toplam kayıtlı yatırımcı sayısı aynı dönemde 38,36 milyondan 38,71 milyona çıkarken, bakiyeli yatırımcı sayısı 10,91 milyon olarak kaydedildi. İkinci çeyrekte MKK sicil numarası alan yeni yatırımcı sayısı 768 bin 430 oldu. Bu yeni yatırımcıların 218 bin 326'sı 21-40 yaş grubundaki erkek bireylerden, 163 bin 706'sı ise aynı yaş grubundaki kadın bireylerden oluştu. Genç nüfusun sermaye piyasalarına olan ilgisinin sürdüğü görülüyor.

İkinci çeyrekte toplam hesap sayısı 91,64 milyondan 93,03 milyona çıkarken, bakiyeli hesap sayısı 15,33 milyondan 15,84 milyona yükseldi. Bu dönemde 16 şirket halka arz edildi ve bu arzlardan 26,11 milyar lira toplandı. Halka arzlara toplam katılım sayısı 13 milyon 278 bin 453 oldu. Pay senetlerindeki portföy değeri 22,51 trilyon liraya ulaşırken, yatırım fonlarının portföy değeri 9,97 trilyon liraya ve buradaki yatırımcı sayısı 5,89 milyona yükseldi.

Devlet İç Borçlanma Araçları portföy değeri ise 27 bin 609 yatırımcı için 2,53 trilyon lira olarak gerçekleşti. Kitle fonlaması sistemindeki yatırımcı sayısı 46 bin 703'e çıkarken, 181 şirketin ihraç ettiği borçlanma araçlarının nominal değeri 878 milyar lirayı buldu. Bu veriler, sermaye piyasalarının derinleştiğini ve çeşitlendiğini gösteriyor.

Yaş meyve sebze ihracatı ne kadar oldu?

Türkiye'nin yaş meyve sebze ihracatı, yılın ilk altı ayında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 39 artarak 2 milyar 353,9 milyon dolara ulaştı. Sektör, ocak-haziran döneminde ilk kez 2 milyar dolar eşiğini aşarak tarihi rekora imza attı. Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) verilerine göre sektör, ilk yarıda 1 milyon 722 bin 572 ton ürün sattı.

Sektördeki en büyük payı 911 milyon dolarla narenciye aldı. Narenciye ihracatı değer bazında yüzde 76 artarken, toplam yaş meyve sebze ihracatının yüzde 39'unu oluşturdu. Taze meyve ihracatı yüzde 38 artışla 757 milyon dolara, taze sebze ihracatı ise yüzde 10 artışla 667 milyon dolara ulaştı. En fazla ihracat 601 milyon dolarla Irak'a yapıldı. Irak'ı 568 milyon dolarla Rusya, 197 milyon dolarla Romanya, 167 milyon dolarla Almanya ve 112 milyon dolarla Ukrayna takip etti.

Türkiye Yaş Meyve ve Sebze İhracatçı Birlikleri Sektör Kurulu Başkanı Hayrettin Uçak, dış pazarlardan gelen güçlü talebin yanı sıra yüksek rekolte ve Türk ihracatçılarının güçlü ticaret ağının bu sonucu getirdiğini belirtti. Uçak, sektörün 2025'te 3,7 milyar dolar ihracat gerçekleştirdiğini ve 2026'da 4 milyar dolara ulaşmayı hedeflediklerini söyledi.

Bu rekor, TÜİK'in aynı gün açıkladığı genel ihracat verileriyle çelişen bir tablo çiziyor. TÜİK verileri genel ihracatta miktar bazında düşüş olduğunu gösterirken, yaş meyve sebze sektörü hem miktar hem değer bazında güçlü bir büyüme yakaladı. Bu durum, tarım sektörünün Türkiye'nin ihracat dengesindeki stratejik önemini vurguluyor.

TCMB Başkanı Karahan ne dedi?

TCMB Başkanı Fatih Karahan, hanehalkının döviz talebinin sınırlı kaldığını ve Türk lirasına talebin güçlü seyrini koruduğunu belirtti. Dünya Gazetesi'nin aktardığına göre Karahan, kira ve eğitim kalemlerindeki katılığın azalmasının hizmet sektöründeki dezenflasyon sürecini desteklediğini söyledi. Bu açıklamalar, Merkez Bankası'nın sıkı para politikası çerçevesinin hedeflenen sonuçları ürettiğine işaret ediyor.

Karahan'ın açıklamaları, EBRD Başkan Yardımcısı Patrone'un değerlendirmeleriyle örtüşüyor. Patrone da dışsal faktörlerin enflasyon üzerinde baskı yarattığını kabul etmekle birlikte, dezenflasyonist trendin temellerinin çok güçlü olduğunu ve gidişatın oldukça pozitif bir yönde olduğunu dile getirdi. İki yetkili ismin paralel mesajları, ekonomi yönetimi ile uluslararası kuruluşların Türkiye'nin makroekonomik gidişatı konusunda benzer değerlendirmeler yapması açısından dikkat çekici.

Haziran ayı enflasyon verilerine göre yıllık tüketici enflasyonu yüzde 32,11'e gerilerken, çekirdek enflasyon yüzde 29,84 ve hizmet enflasyonu yüzde 39,64 seviyesinde dirençli seyrini koruyor. TCMB'nin 23 Temmuz'daki PPK toplantısında politika faizini yüzde 37'de sabit tutması bekleniyor. Uluslararası bankaların çoğu faiz indirimini yıl sonuna veya 2026'nın son çeyreğine erteliyor.

TL mevduat payının yüzde 62 ile son 11 yılın zirvesinde olması da Karahan'ın açıklamalarını doğrular nitelikte. Hanehalkının döviz talebinin sınırlı kalması, Türk lirasına güvenin arttığına ve sıkı para politikasının mevduat yapısını dönüştürdüğüne işaret ediyor.

Türkiye'nin nearshoring potansiyeli ne durumda?

EBRD Başkan Yardımcısı Patrone, küresel tedarik zincirlerindeki aksamalar ve Hürmüz Boğazı ile Kızıldeniz'de artan lojistik riskler dikkate alındığında, Türkiye'nin yakından tedarik (nearshoring) için önemli bir destinasyon ve güvenli bir transit koridor olma potansiyelinin oldukça yüksek olduğunu vurguladı. Patrone, Türkiye'nin bu potansiyeli sadece kağıt üzerinde taşımadığını, bunun bir gerçeklik olduğunu dile getirdi.

Patrone'a göre Türkiye'de otomotiv, beyaz eşya ve dayanıklı tüketim malları gibi sanayi kollarında çok sayıda endüstriyel ortak girişim bulunuyor. Türkiye, küresel değer zincirlerinde bir yakın coğrafyadan tedarik destinasyonu olarak halihazırda çok önemli bir rol oynuyor. Bu bağlamda EBRD, Tersan Grubu ile ülkenin lojistik potansiyelini sürdürülebilir şekilde artırmayı amaçlayan bir işlem imzaladı.

Ticaret Bakanı Ömer Bolat da aynı gün Otomobil İhracatçıları Birliği İhracat Ödülleri Töreni'nde Türkiye'nin otomotiv sektöründeki gücüne işaret etti. Milliyet'in aktardığına göre Bolat, Türkiye'nin hafif ticari araç üretiminde Avrupa'da birinci, otobüs üretiminde dünyada dördüncü, binek oto üretiminde ise Avrupa'da beşinci ve dünyada 13'üncü büyük otomobil üssü konumunda olduğunu söyledi.

ASELSAN'ın Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığı ile imzaladığı 1,47 milyar avroluk hava savunma sistemleri sözleşmesi de Türkiye'nin yüksek teknolojili üretim kapasitesinin bir göstergesi. ASELSAN Genel Müdürü Ahmet Akyol, son üç yılda uluslararası sipariş sayısının her yıl iki katına çıktığını ve geçen yıl 2 milyar dolarlık uluslararası sipariş alındığını belirtti.

Sermaye piyasalarında yatırımcı sayısı ne kadar?

MKK'nın açıkladığı veriler, sermaye piyasalarında yatırımcı tabanının genişlemeye devam ettiğini gösteriyor. Toplam kayıtlı yatırımcı sayısı 38,71 milyona ulaşırken, bunlardan 10,91 milyonu bakiyeli yatırımcı olarak öne çıkıyor. İkinci çeyrekte 768 bin 430 yeni yatırımcının sisteme girmesi, halka arz furyasının ve dijital erişim kolaylıklarının etkisini sürdürdüğünü gösteriyor.

Yeni yatırımcı profiline bakıldığında, 21-40 yaş grubunun baskın olduğu görülüyor. Bu yaş grubunda 218 bin 326 erkek ve 163 bin 706 kadın yeni yatırımcı sicil numarası aldı. Kadın yatırımcı sayısındaki artış, sermaye piyasalarına katılımın cinsiyet çeşitliliği açısından da geliştiğine işaret ediyor. Toplam hesap sayısının 93,03 milyona ve bakiyeli hesap sayısının 15,84 milyona ulaşması, dijital bankacılık ve yatırım uygulamalarının yaygınlaşmasının katkısını yansıtıyor.

İkinci çeyrekte 16 şirketin halka arz edilmesi ve bu arzlardan 26,11 milyar lira toplanması, şirketlerin sermaye piyasalarına olan ilgisinin sürdüğünü gösteriyor. Halka arzlara 13 milyon 278 bin katılım olması, yatırımcıların yeni fırsatlara olan talebini ortaya koyuyor. Pay senedi portföy değerinin 22,51 trilyon liraya ulaşması ise BIST 100'ün yükselişiyle uyumlu bir büyüme sergiliyor.

Yatırım fonları portföy değerinin 9,97 trilyon liraya ulaşması ve yatırımcı sayısının 5,89 milyona çıkması, fon sektörünün de güçlü büyümesini sürdürdüğünü kanıtlıyor. Devlet İç Borçlanma Araçları portföyünün 2,53 trilyon lira olması, kurumsal yatırımcıların güvenli liman arayışının devam ettiğini gösteriyor.

Piyasalar ve döviz kurları ne durumda?

10 Temmuz 2026 kapanış verilerine göre BIST 100 endeksi 14.321,19 puandan kapandı ve günlük bazda yüzde 1,53 değer kazandı. Dolar/TL kuru 46,98 seviyesinde işlem görürken, euro/TL 53,71 bandında seyretti. Gram altın 6.182-6.206 TL aralığında hafif düşüşle günü tamamladı. Brent petrol ise 75,78-76,24 dolar bandında düşük hacimli işlemlerle karşılaştı.

Milliyet'in piyasa verileri de benzer tabloyu doğruladı: BIST 14.321, euro 53,71, dolar 46,98 ve altın 6.201,45 TL seviyesinde işlem gördü. Sterlin/TL kuru 62,93 seviyesinde bulunurken, petrol 75,79 dolardan işlem gördü. Günlük değişimlerin sınırlı olması, piyasaların 23 Temmuz PPK kararı öncesi temkinli bir bekleyiş modunda olduğunu gösteriyor.

Petrol fiyatlarındaki sınırlı düşüş, önceki günlerde ABD-İran gerilimi ve OFAC'ın İran petrol lisansının 17 Temmuz'da sona ermesiyle yukarı yönlü baskı yaratan fiyatların bir miktar gevşemesini sağladı. Motorin fiyatlarındaki artış trendinin de petroldeki bu düşüşle yavaşlaması bekleniyor. Ancak Brent petrolün hala 75-76 dolar bandında olması, enerji maliyetleri üzerindeki baskının sürdüğünü gösteriyor.

Türkiye ekonomisi ne yöne gidiyor?

10 Temmuz 2026'da açıklanan veriler ve kurum açıklamaları, Türkiye ekonomisinin çift yönlü bir tablo sergilediğini ortaya koyuyor. Bir yanda EBRD'nin 1,2 milyar euroluk yatırımı, yaş meyve sebze ihracatındaki tarihi rekor ve sermaye piyasalarındaki derinleşme pozitif sinyaller verirken; diğer yanda sanayi üretimindeki daralma ve genel ihracatta miktar bazındaki düşüş ekonomik büyüme üzerindeki endişeleri canlı tutuyor.

Dünya Gazetesi'nin aktardığına göre sanayi üretimi Mayıs ayında aylık yüzde 2,9 daraldı ve en büyük kayıp imalat sektöründe yaşandı. TÜİK verileri de genel ihracatta fiyatların yükselmesine rağmen miktar bazında sert bir gerileme olduğunu gösterdi. Bu durum, enflasyonla mücadele kapsamında uygulanan sıkı para politikasının reel ekonomi üzerindeki soğutucu etkisini yansıtıyor.

EBRD Başkan Yardımcısı Patrone'un değerlendirmesi bu tabloyu dengeleyen bir perspektif sunuyor. Patrone, dışsal faktörlerin enflasyon üzerinde baskı yarattığını kabul etmekle birlikte, dezenflasyonist trendin temellerinin güçlü olduğunu ve reel ekonominin makroekonomik durumun başka durumlarda olabileceğinden çok daha istikrarlı olduğunu söyledi. Bu değerlendirme, uluslararası bir kuruluşun Türkiye'nin ekonomi yönetimine olan güvenini göstermesi açısından önemli.

Yılın ilk yarısında TL ile dış ticaretin yüzde 10,7 artması ve TL mevduat payının yüzde 62 ile 11 yılın zirvesinde olması, dezenflasyon sürecinin finansal sistem üzerindeki olumlu etkilerini gösteriyor. Hazır giyim ihracatında toparlanma sinyallerinin gelmesi ve Ticaret Bakanı Bolat'ın üçüncü çeyrek ihracat beklenti endeksinin 100'ün üzerinde çıkması, ikinci yarıya dair temkinli iyimserliği destekliyor.

Sık Sorulan Sorular

BIST 100 10 Temmuz 2026'da ne kadar oldu?

BIST 100 endeksi 10 Temmuz 2026'da yüzde 1,53 yükselişle 14.321,19 puandan kapandı. Endeks gün boyu pozitif seyretti ve bankacılık endeksi yükselişe öncülük etti. Yabancı yatırımcıların alımlarını artırması da endeksi destekledi.

EBRD Türkiye'ye ne kadar yatırım yaptı?

EBRD, 2026 yılının ilk altı ayında Türkiye'ye 1,2 milyar euro yatırım yaptı. Banka, 2025'te 54 operasyonda 2,7 milyar euro yatırım gerçekleştirmişti. Başkan Yardımcısı Patrone, yılın geri kalanı için de güçlü bir proje havuzu olduğunu ve geçen yılki seviyelere yakın yatırım yapmayı beklediklerini söyledi.

Türkiye'nin yaş meyve sebze ihracatı ne kadar?

Türkiye'nin yaş meyve sebze ihracatı 2026 ilk yarıda yüzde 39 artışla 2 milyar 353,9 milyon dolara ulaşarak tarihi rekor kırdı. Sektör ilk kez 2 milyar dolar eşiğini aştı. En büyük pazar 601 milyon dolarla Irak, onu 568 milyon dolarla Rusya takip etti. Sektör yıl sonunda 4 milyar dolar hedefliyor.

Menkul kıymet değeri ne kadar oldu?

MKK verilerine göre toplam menkul kıymet değeri 30 Haziran 2026 itibarıyla 36,04 trilyon liraya ulaştı. Bu rakam 31 Mart'ta 31,67 trilyon liraydı. Toplam kayıtlı yatırımcı sayısı 38,71 milyona çıkarken, ikinci çeyrekte 768 bin 430 yeni yatırımcı sisteme girdi ve 16 şirket halka arz edilerek 26,11 milyar lira toplandı.