Savunma Sanayii İhracatı 11 Milyar Doları Aştı: NATO'ya Türk Sistemleri

Son 12 aylık toplam ihracatın ilk kez 11 milyar dolar seviyesini aşması, sektörün büyüme ivmesinin devam ettiğini ortaya koyuyor. Görgün, elde edilen başarıda Türk savunma sanayii sistemlerinin sahadaki etkinliğinin ve derinleşen ekosistemin payı olduğuna dikkat çekti. Yeni sözleşme hacminin 17,8 milyar dolara ulaşması, önümüzdeki dönemde ihracatın daha da artabileceğine işaret ediyor.

Sektör temsilcileri, bu büyümenin ardında yalnızca ürün satışı değil, teknoloji transferi ve ortak üretim modellerinin de yattığını vurguluyor. Türkiye'nin savunma sanayiinde sadece tedarik eden değil, teknoloji geliştiren ve uzun vadeli stratejik ortaklıklar kuran bir ülke olarak konumunu güçlendirdiği belirtiliyor.

NATO Ülkelerine Yapılan İhracat Ne Durumda?

Anadolu Ajansı'nın ihracat verilerinden yaptığı derlemeye göre, NATO üyesi ülkelere yapılan savunma ve havacılık ihracatı son bir yılda 6 milyar 235 milyon 676 bin dolara ulaştı. Bu tutar, sektörün toplam ihracatının yüzde 57,28'ini oluşturdu. Böylece NATO müttefiklerine yapılan savunma satışları, son yıllarda yakalanan artış trendini sürdürmüş oldu.

Ülke bazında ihracat sıralamasında ilk üç sırayı NATO üyesi ülkeler aldı. Bu durum, Türkiye'nin savunma sanayiinde en büyük pazarının ittifak üyeleri olduğunu gösteriyor. Türkiye'nin ev sahipliğinde 7-8 Temmuz'da Ankara'da gerçekleştirilecek NATO Zirvesi öncesinde, müttefik ülkelerin Türk savunma ürünlerine olan talebinin artması dikkat çekiyor.

Sektörün ihracat performansındaki yükselişte, SSB koordinasyonunda yürütülen uluslararası temaslar, ikili görüşmeler ve savunma sanayisi diplomasisi önemli rol oynadı. SSB'nin dost ve müttefik ülkelerle geliştirdiği temaslar, Türk firmalarının yurt dışı pazarlardaki görünürlüğünü artırırken, yeni işbirliklerinin ve ihracat fırsatlarının da önünü açtı.

TRT Haber'in aktardığına göre, Türkiye halihazırda 185 ülkeye savunma sanayii ürünü ihraç ediyor. ABD'de kurulan top mermisi üretim hattı, Peru, Uruguay, Şili, Brezilya ve Kolombiya gibi ülkelerde SİHA'lar, deniz araçları ve zırhlılar için başlatılan süreçler her geçen gün ilerliyor. Türkiye'nin ürün satarak başladığı ihracat modeli, paket halinde bir stratejiye evriliyor.

ADVENT Sistemi Nedir ve Romanya'ya Nasıl İhraç Edildi?

HAVELSAN tarafından geliştirilen ADVENT Savaş Yönetim Sistemi, Türk savunma sanayisinin deniz platformlarındaki milli komuta-kontrol çözümü olarak öne çıkıyor. Türk mühendisler tarafından milyonlarca satır koddan oluşan bir altyapı üzerine inşa edilen sistem, ilk olarak 2019 yılında Ada sınıfı korvet TCG Kınalıada'da hizmete girdi. Daha sonra TCG Ufuk, TCG Anadolu ve CAm.ROMAN dahil olmak üzere giderek artan sayıda platforma entegre edildi.

NTV'nin aktardığına göre, HAVELSAN ADVENT'i Romanya'ya yapılan CAm.ROMAN korveti satışı kapsamında ilk kez bir NATO üyesi ülkeye ihraç etti. Bu ihracat, ADVENT'in NATO coğrafyasındaki ilk adımı olarak kayıtlara geçti. Romanya'ya teslim edilen gemi ile birlikte YELKOVAN Elektronik Harp Sistemi ve TARGAN 12,7 mm otomatik silah sistemi gibi pek çok yerli ve milli sistem de ihraç edilmiş oldu.

HAVELSAN, ADVENT'i son yıllarda yapay zeka entegrasyonuyla güçlendirilen ADVENT AI sürümüyle geliştirmeye devam ediyor. Şirket, sistemin farklı sürümlerini yeni ülkelere de sunmaya hazırlanıyor. Romanya'ya yapılan ihracatın, gelecek dönemde benzer işbirliklerinin önünü açması bekleniyor.

Anadolu Ajansı'nın aktardığına göre, Türkiye'nin ittifak ülkelerine yaptığı savunma ve havacılık sanayisi ihracatı, toplam sektör ihracatının yüzde 57,28'ini oluşturarak yaklaşık 6 milyar 235 milyon dolar olarak gerçekleşti.

7-8 Temmuz'da düzenlenecek Ankara Zirvesi'nde de Türk savunma sanayii yeteneklerinin anlatılacağı toplantı ve etkinliklerde ADVENT'e yoğun ilgi gösterilmesi bekleniyor. Bu durum, sistemin NATO pazarındaki potansiyelini gözler önüne seriyor.

Savunma Sanayiindeki Başlıca İhracatçı Firmalar Hangileri?

Türkiye İhracatçılar Meclisi'nin (TİM) açıkladığı Türkiye'nin İlk 1000 İhracatçısı 2025 araştırması, savunma sanayii firmalarının son bir yıldaki muazzam yükselişini ortaya koyuyor. Listede en çarpıcı gelişimi ARCA Savunma gösterdi. Şirket, 2024 yılında 598,7 milyon dolar olan ihracatını 2025 yılında 2 milyar 946 milyon dolara çıkararak yüzde 392'lik rekor bir artışa imza attı ve genel sıralamada 38'incilikten 5'inciliğe yükseldi.

Hürriyet'in Bigpara platformunun aktardığına göre, savunma ve havacılık sektörünün diğer öne çıkan ihracatçıları arasında Baykar Makina 595,8 milyon dolar, Türk Hava Yolları 544,8 milyon dolar ihracat gerçekleştirdi. ARCA Savunma'nın 2,3 milyar dolarlık ihracatıyla birlikte sektör, ilk 1000 firma listesinde güçlü bir temsil edindi.

Listenin savunma ve havacılık odaklı firmalar açısından incelendiğinde, sektörün yüksek teknoloji ve katma değerli üretim performansıyla öne çıktığı görülüyor. TİM verileri, savunma sanayiinin Türkiye'nin toplam 395,9 milyar dolarlık ihracat rekoru içinde önemli bir paya sahip olduğunu gösteriyor.

Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü'nün (SIPRI) 2024 verilerine dayanan ve 2025 sonunda yayımlanan sıralamasında, dünyanın en büyük 100 savunma şirketi arasında rekor sayıda beş Türk firması yer aldı. Bu firmaların toplam silah geliri 10,1 milyar dolara ulaştı. Bu veri, Türk savunma sanayii firmalarının küresel ölçekte de tescillenmiş durumda olduğunu gösteriyor.

Savunma İhracatının Kilogram Başına Değeri Ne Kadar?

Savunma ve havacılık sanayiinin kilogram başına ihracat değeri 65 dolara ulaştı. Bu rakam, Türkiye'nin genel ihracat ortalaması olan kilogram başına 1,6 doların yaklaşık 40 katı anlamına geliyor. Sektörün yüksek katma değerli üretim yapısı, bu veriyle somut bir şekilde ortaya konuyor.

Katma değerli üretimin önemi, Türkiye'nin ihracat stratejisi açısından kritik bir gösterge olarak değerlendiriliyor. Savunma sanayii, her kilogram ürün karşılığında elde edilen dolar geliriyle Türkiye'nin düşük katma değerli ihracat modelinden yüksek teknolojiye dayalı modele geçişinde öncü rol üstleniyor. Bu durum, sektörün yalnızca hacim olarak değil, nitelik olarak da büyüdüğünü kanıtlıyor.

Satınalma Dergisi'nin aktardığı analizlere göre, savunma sanayii tedarik zinciri de bu büyümeyle birlikte derinleşiyor. Alt yüklenici seviyesinden ana sistem entegratörlüğüne kadar uzanan ekosistem, yerlileşme oranının artmasına paralel olarak ihracat kabiliyetini de güçlendiriyor. Sektördeki 250'den fazla alt yüklenici firmanın ihracat süreçlerine dahil olması, ekosistemin genişliğini gösteriyor.

Yatırım tarafında ise sektörün üretim kapasitesini destekleyecek yeni altyapı projeleri hız kazanıyor. Ankara'da hayata geçirilecek yeni teknoloji yatırımları, savunma sanayii firmalarının üretim kapasitelerini artırmasına olanak tanıyacak. Yeni sözleşme hacminin 17,8 milyar dolara ulaşması, bu yatırımların geri dönüşünü de garanti altına alıyor.

Türkiye Savunma Sanayiinde Geçmişten Bugüne Nereye Geldi?

Türkiye'nin savunma ve havacılık ihracatının geldiği noktayı anlamak için kendi geçmişiyle kıyaslamak gerekiyor. Sektörün ihracatı 2002 yılında yaklaşık 248 milyon dolarken, 2013'te 1,6 milyar dolara, 2024'te ise 7,2 milyar dolara ulaştı. Son 12 aylık dönemde ise bu rakam yüzde 47 artışla 10,9 milyar dolara yükseldi.

Bu büyüme eğilimi, son 20 yılda atılan adımların meyvesini verdiğine işaret ediyor. Yerli ve milli imkanlarla geliştirilen Türk savunma sanayii ürünleri, sadece Ankara'nın değil dost, kardeş ve müttefik ülkelerin yanı sıra NATO gibi stratejik ittifaklara da önemli kazanımlar sağlıyor. SİHA'lardan savaş yönetim sistemlerine, zırhlı araçlardan deniz platformlarına kadar geniş bir ürün yelpazesi ihracatın temelini oluşturuyor.

Almanya'da kurulan patlayıcı dolum tesisi ve İtalya, Romanya gibi ülkelerde satın alınan dev savunma sanayii şirketleri, Türkiye'nin Avrupa'daki çok katmanlı yol haritasının örnekleri arasında sayılıyor. Afrika ülkelerinde savunma sanayii ürünleri için kapısı en sık çalınan ülkelerin başında Türkiye geliyor. Bu coğrafi çeşitlilik, sektörün pazar risklerini azaltırken büyüme potansiyelini artırıyor.

Türkiye'nin savunma sanayiindeki yükselişi, aynı zamanda dışa bağımlılığın azaltılması hedefiyle de yakından ilişkili. Sektör, 2002'de yüzde 70'lerin üzerinde olan dışa bağımlılık oranını bugün itibarıyla önemli ölçüde düşürmüş durumda. Bu durum, hem ulusal güvenlik açısından hem de ihracat kapasitesi açısından stratejik bir kazanım olarak değerlendiriliyor.

NATO Ankara Zirvesi'nde Neler Bekleniyor?

Türkiye'nin ev sahipliğinde 7-8 Temmuz'da Ankara'da düzenlenecek NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi, Türk savunma sanayii için önemli bir vitrin olacak. Zirve kapsamında Türk savunma sanayii yeteneklerinin anlatılacağı toplantı ve etkinlikler planlanıyor. ADVENT savaş yönetim sistemi başta olmak üzere birçok yerli ve milli sisteme zirvede yoğun ilgi gösterilmesi bekleniyor.

Star gazetesinin aktardığına göre, NATO üyesi ülkeler Türk savunma ürünleri için adeta sıraya girdi. Zirve öncesinde yaşanan ihracat artışı, Türkiye'nin ittifak içindeki savunma sanayii konumunu güçlendiriyor. Ankara'daki tarihi buluşma, sadece siyasi değil, ekonomik ve teknolojik boyutlarıyla da gündemde.

SSB Başkanı Haluk Görgün, Türk savunma ve havacılık sanayiinin ihracatta istikrarlı yükselişini sürdürdüğünü belirterek, son 12 aylık ihracatın ilk kez 11 milyar dolar seviyesini aştığını duyurdu.

Zirvede Türk savunma sanayii firmalarının stant açması ve sistemlerini tanıtması planlanıyor. Bu etkinlikler, müttefik ülkelerle ikili görüşmeler için de bir fırsat oluşturacak. SSB'nin koordinasyonunda yürütülen savunma sanayii diplomasisi, zirve sonrasında yeni işbirliklerinin ve ihracat anlaşmalarının önünü açabilir.

Ankara Zirvesi aynı zamanda Türkiye'nin NATO içindeki askeri kapasitesinin ve savunma sanayii kabiliyetlerinin sergileneceği bir platform anlamına geliyor. Türkiye, sadece asker sayısıyla değil, sahip olduğu imkan ve kabiliyetlerle de NATO'nun en önemli oyuncularından biri olarak konumlanıyor.

Türkiye'nin Savunma Sanayii Hedefleri Neler?

TRT Haber'in aktardığına göre, Türkiye'nin 2026 sonunda savunma sanayii ihracatında dünyada ilk 10 ülke arasına girme hedefi bulunuyor. Mevcut büyüme ivmesi, bu hedefe ulaşılabilir olduğunu gösteriyor. Sektörün son 12 aylık ihracatının 11 milyar doları aşması, Türkiye'yi küresel savunma ihracatında üst sıralara taşıyor.

SIPRI verilerine göre dünyanın en büyük 100 savunma şirketi arasında beş Türk firmasının yer alması, bu hedefe ulaşma yolunda önemli bir kilometre taşı olarak değerlendiriliyor. Bu firmaların toplam silah gelirinin 10,1 milyar dolara ulaşması, Türk savunma sanayii ekosisteminin küresel rekabet gücünü ortaya koyuyor.

Yeni sözleşme hacminin 17,8 milyar dolara ulaşması, önümüzdeki yıllarda ihracatın artarak devam edeceğine işaret ediyor. Sektör temsilcileri, Türkiye'nin savunma sanayiinde sadece ürün tedarik eden değil, teknoloji geliştiren, ortak üretim modelleri kuran ve müttefikleriyle uzun vadeli işbirlikleri geliştiren bir ülke olarak konumunu sürdürmesini hedeflediğini belirtiyor.

Türkiye'nin savunma sanayii stratejisi, ürün satışından paket çözümlere geçişi öngörüyor. Bu kapsamda eğitim, bakım-onarım, teknoloji transferi ve ortak üretim gibi bileşenlerin ihracat paketine dahil edilmesi planlanıyor. Bu yaklaşım, müşteri ülkelerle daha derin ve sürdürülebilir ilişkiler kurulmasına olanak tanıyor.

Sık Sorulan Sorular

Türkiye'nin savunma sanayii ihracatı 2025'te ne kadar oldu?

Türkiye'nin savunma ve havacılık sanayii ihracatı 2025 yılında 10 milyar dolar eşiğini aştı. Son 12 aylık dönemde (Haziran 2025-Mayıs 2026) ihracat yüzde 47,12 artışla 10 milyar 885 milyon dolara ulaşırken, SSB Başkanı Görgün'ün açıklamasına göre son 12 aylık toplam 11 milyar doları geçti.

NATO ülkelerine yapılan savunma ihracatı ne kadar?

NATO üyesi ülkelere yapılan savunma ve havacılık ihracatı son bir yılda 6 milyar 235 milyon dolara ulaştı. Bu tutar, sektörün toplam ihracatının yüzde 57,28'ini oluşturuyor. İhracatta ülke bazında ilk üç sırayı NATO üyesi ülkeler aldı.

HAVELSAN ADVENT sistemi nedir?

ADVENT, HAVELSAN tarafından geliştirilen milli savaş yönetim sistemidir. Türk mühendisler tarafından milyonlarca satır koddan oluşan altyapı üzerine inşa edilen sistem, ilk olarak 2019'da TCG Kınalıada'da hizmete girdi. Romanya'ya yapılan CAm.ROMAN korveti satışı kapsamında ilk kez bir NATO üyesine ihraç edildi.

NATO Ankara Zirvesi ne zaman düzenlenecek?

NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi, Türkiye'nin ev sahipliğinde 7-8 Temmuz'da Ankara'da düzenlenecek. Zirve kapsamında Türk savunma sanayii yeteneklerinin tanıtılacağı toplantı ve etkinlikler planlanıyor.